26.1.15

HİPERAKTİF ÇOCUKLAR



Zeka düzeyleri normal olmasına karşın; okulda başarısızlık, kurallara uymama, saldırgan davranışlar, öfke kontrolünde güçlükler gösteren çocuklardır.
Toplumda 20-30 çocuktan birinde (yaklaşık %5) genellikle okula başlama yıllarında görülür.
Ana belirtiler: Dikkatsizlik, aşırı hareketlilik ve dürtüsellikdir.
 (American Psykiatric Association 2000 aşağıdaki kriterlere göre.)

DİKKATSİZLİK:
·         Dikkatsizce hatalar yapar
·         Kendisine konuşulduğunda dinlemiyormuş gibi davranır
·         Ödevlerini tamamlayamaz
·         Çaba gerektiren görevlerden kaçar.
·         Unutkandır.
·         Dikkati dış uyaranlarla kolay dağılır.

AŞIRI HAREKETLİLİK
·        Çok konuşur.
·        Devamlı hareket halindedir.
·        Boş zamanlarını sakin bir şekilde geçiremez.
·        Koşuşturup durur, bir yerlere tırmanır.
·        Sınıfta yerinden durmadan kalkar.
·        Durduğu yerde kıpırdanıp durur elleri, ayakları, kıpır kıpırdır.

DÜRTÜSELLİK;
·        Herkesin sözünü keser.
·        Sırasını hiç beklemez.
·        Kendisine sorulan soruların tamamını dinlemeden cevap vermeye çalışır.

Yukarıda ki semptomların 7 yaşından önce başlaması, en az iki farklı ortamda (ev-okul) çocuğun sosyal ve öğrenim yaşamını etkilemesi ayrıca 6 ay veya daha fazla sürmesi gerekir.

Hiperaktivite; kızlara oranla erkek çocuklarda daha çok rastlanır,
 Hiperaktifçocuklarda güçlü bir ailesel yatkınlık mevcuttur.
Gebelik ve doğum komplikasyonları da dikkat eksikliği için bir yatkınlık yaratır. (örneğin: gebelik zehirlenmesi, annenin ileri yaşı, prematüre doğum, annenin gebelik süresince sigara kullanması gibi.)

Hiperaktif çocukların okul başarıları düşüktür.(%15 inde öğrenme güçlüğü vardır.)    Bu çocukların ailelerinde anne-baba-çocuk ilişkilerinde de sorunlar olabilir.
Bu nedenle çocuğun yaşamındaki olumsuzlukların dikkate alınması gerekir.
Örneğin; anne-baba ayrılığı, ailenin geçim sıkıntısı içinde olması, okul değiştirme, tayinler nedeni ile çevre değiştirme, aile bireylerinin hastalıklarının çocuğun üzerindeki etkileri hiperaktivite,( dikkat eksikliği) belirtileri gösterebilir.

Sınıfında uyumlu, derslerinde başarılı, sosyal olarak bulunduğu ortama uyum sağlayabilen çocukların hareketliliği dikkat eksikliği-Hiperaktivite olarak değerlendirilmemelidir.

Çocukta hiperaktivite düşünürken; başka bir nedenle kullanmakta olduğu ilaçlar, işitme, görme bozukluğu, epilepsi, mental retardasyon (bilişsel gecikme), tik bozuklukları da düşünülüp ekarte edilmelidir.

Hiperaktif çocukların; çok hoşgörülü, esprili, risk almasını seven, herkese aşırı güven duyan kişiler olduğu belirtilmektedir.

Einstein, Edison, Hemingway, Dustin, Hoffman, Benjamin, Franklin'inde hiperaktif oldukları düşünülürse; Bu tanıyı alan çocuklarda çokta kötümser olmamak gerekir.

Uyumsuz ve asi davranışları olan bir çok okul çocuğuna yanlış değerlendirme ile hiperaktivite tanısı koyulabilmektedir
.
Doğrusu bu tür çocukların uzman bir psikiyatr tarafından değerlendirilmeleridir.
 TEDAVİ de davranış değiştirme programları ve bazı uyarıcı ilaçlar uygulanmakta.       İlaç tedavisi ile çok iyi sonuçlar alınmaktadır.